Behangklaar in nieuwbouw: zijn je wanden écht klaar voor behang?

Wie een nieuwbouwwoning koopt, krijgt vaak te horen dat de wanden “behangklaar” worden opgeleverd. Dat klinkt alsof je na de sleuteloverdracht alleen nog maar een behangetje hoeft uit te zoeken en aan de slag kunt.

Maar wat betekent behangklaar eigenlijk? Zijn de wanden dan helemaal glad en strak? En zijn ze direct geschikt voor renovlies?

Het korte antwoord: lang niet altijd.

WAT BETEKENT BEHANGKLAAR?

Behangklaar betekent in de basis dat een wand geschikt is om behang op aan te brengen. Het betekent niet dat de wand volledig glad, strak of vergelijkbaar met stucwerk is afgewerkt.

Een behangklare nieuwbouwwand kan daarom nog kleine oneffenheden bevatten. Denk bijvoorbeeld aan kleine putjes, lichte structuur, kleine hoogteverschillen of plaatselijke beschadigingen.

Dat is op zichzelf niet vreemd. De term behangklaar zegt namelijk iets over de basisafwerking van de wand, niet over het eindresultaat dat je met bijvoorbeeld renovlies wilt bereiken.

Ook bestaan er verschillende kwaliteitsniveaus en afspraken rondom wandafwerking. Wat een aannemer precies onder “behangklaar” verstaat, kan daarom per project en bestek verschillen.

WELKE ONEFFENHEDEN KUNNEN NOG VOORKOMEN?

Bij een behangklare wand mogen kleine onvolkomenheden aanwezig zijn. Zo geeft Woningborg als richtlijn voor binnenwanden een maximale afwijking in vlakheid van 5 mm over een lengte van 2 meter. Ook kleine putjes kunnen binnen de richtlijn voor behangklaar vallen.

In de praktijk komen wij bij nieuwbouwwoningen regelmatig grotere of duidelijk zichtbare onvolkomenheden tegen die eerst moeten worden aangepakt voordat een echt strak eindresultaat kan worden bereikt.

Denk bijvoorbeeld aan:

kleine putjes en gaatjes;

lichte schuur- of spaanslagen;

kleine beschadigingen;

hoogteverschillen;

uitstekende delen;

betonpitten en betonnen pukkels op betonwanden;

diepe voegen tussen kalkzandsteenblokken;

naden en aansluitingen;

sleuven van installatiewerk;

plaatselijke structuurverschillen.

Vooral betonpitten en pukkels komen we bij nieuwbouw regelmatig tegen. Dit zijn plaatselijke oneffenheden in een betonnen wand die na het behangklaar opleveren nog duidelijk voelbaar of zichtbaar kunnen zijn.

Ook diepe voegen bij kalkzandsteenwanden zijn een veelvoorkomend aandachtspunt. De voegen tussen de blokken kunnen plaatselijk behoorlijk diep liggen. Wanneer je daar direct renovlies overheen aanbrengt, kunnen deze hoogteverschillen zichtbaar blijven of zich aftekenen in het eindresultaat.

BEHANGKLAAR IS NIET HETZELFDE ALS STRAK GENOEG VOOR RENOVLIES

Dit is een belangrijk verschil.

Renovlies is relatief dun en vormt uiteindelijk een zeer strakke wandafwerking. Het behang kan kleine oneffenheden niet onbeperkt verbergen. Wat zich onder het renovlies bevindt, kan uiteindelijk zichtbaar blijven als een bobbel, deuk, naad of schaduw.

Vooral wanneer er veel daglicht of strijklicht langs een wand valt, kunnen kleine afwijkingen extra goed zichtbaar worden.

Daarom beoordelen wij bij nieuwbouw altijd eerst de staat van de wanden voordat we renovlies aanbrengen.

Een wand kan technisch gezien behangklaar zijn, maar voor het gewenste eindresultaat toch nog een aanvullende voorbereiding nodig hebben.

WELKE VOORBEREIDING HEBBEN NIEUWBOUWWANDEN NODIG?

Dat verschilt per woning en per wand. Soms is de basis al goed genoeg en zijn slechts enkele plaatselijke herstelwerkzaamheden nodig. In andere gevallen is een uitgebreidere voorbereiding noodzakelijk.

Veel voorkomende werkzaamheden zijn:

1. Vullen van naden, sleuven en beschadigingen

Naden, sleuven, gaten en beschadigingen worden eerst gevuld en vlak afgewerkt.

Denk bijvoorbeeld aan:

sleuven van installatiewerk;

beschadigingen die tijdens de bouw zijn ontstaan;

naden en aansluitingen;

kleine gaten en putjes;

diepe voegen tussen kalkzandsteenblokken;

betonpitten en pukkels die moeten worden gevuld of vlak afgewerkt.

Na het vullen worden de gerepareerde plekken geschuurd, zodat ze zo vlak mogelijk aansluiten op de rest van de wand.

2. Egaliseren van de wanden met dunpleister

Wanneer de wanden meer plaatselijke oneffenheden, veel pitten en pukkels of hoogteverschillen hebben, kan dunpleister worden toegepast.

Met een dunne egalisatielaag wordt de wand veel gelijkmatiger gemaakt. Hierdoor verdwijnen kleine verschillen in de ondergrond en ontstaat een veel rustiger oppervlak.

Dit is met name interessant wanneer je een echt strak eindresultaat met renovlies wilt bereiken.

Dunpleister is overigens iets anders dan traditioneel dik stucwerk. Het doel is hier niet om de hele wand opnieuw op te bouwen, maar om de bestaande ondergrond te egaliseren en te verfijnen.

3. Schuren van de ondergrond

Ook schuren kan onderdeel zijn van de voorbereiding.

Hiermee worden bijvoorbeeld:

ruwe plekken;

kleine verdikkingen;

scherpe randjes;

plaatselijke oneffenheden;

resten van eerdere werkzaamheden

verwijderd of afgevlakt.

Bij grotere oppervlakken wordt vaak machinaal geschuurd. Dat geeft een gelijkmatiger resultaat en zorgt ervoor dat de wand goed voorbereid is voor de volgende afwerking.

WAAROM IS EEN GOEDE VOORBEREIDING ZO BELANGRIJK?

Renovlies maakt een wand mooi strak, maar het is geen middel om iedere oneffenheid in de ondergrond te verbergen.

Sterker nog: wanneer de ondergrond niet goed is voorbereid, kunnen oneffenheden juist extra zichtbaar worden nadat het renovlies is aangebracht en de wand is geschilderd.

Een betonpukkel, diepe voeg of deuk die op een onbehandelde wand misschien nauwelijks opvalt, kan na het aanbrengen van renovlies en schilderwerk ineens duidelijk zichtbaar zijn.

Daarom geldt bij renovlies eigenlijk:

Hoe strakker de ondergrond, hoe strakker het eindresultaat.

KUN JE DIRECT BEHANGEN OP EEN NIEUWBOUWWAND DIE BEHANGKLAAR IS?

In theorie is een behangklare wand bedoeld om te kunnen behangen. In de praktijk kijken wij echter altijd naar het daadwerkelijke oppervlak én naar het type behang dat wordt aangebracht.

Een wand die geschikt is voor een wat dikker behang, hoeft namelijk niet automatisch geschikt te zijn voor een strak renovliesresultaat.

Daarom is het verstandig om niet alleen af te gaan op de term “behangklaar”, maar de wanden daadwerkelijk te laten beoordelen.

WAAR MOET JE BIJ DE OPLEVERING OP LETTEN?

Ga bij de oplevering niet alleen af op hoe de wand er van een paar meter afstand uitziet. Kijk ook eens wat dichterbij en voel met je hand over het oppervlak.

Let vooral op:

duidelijke bulten of deuken;

betonpitten en betonpukkels;

diepe voegen tussen kalkzandsteenblokken;

openstaande of slecht afgewerkte naden;

grotere beschadigingen;

uitstekende delen;

duidelijke hoogteverschillen;

scheuren;

loszittende delen.

Grotere gebreken of beschadigingen kun je het beste al tijdens de oplevering melden. Dan is duidelijk dat deze niet door de latere wandafwerking zijn veroorzaakt.

Behangklaar is dus niet per definitie “strak afgewerkt”

De term behangklaar zorgt bij nieuwbouw regelmatig voor verkeerde verwachtingen.

Behangklaar betekent niet hetzelfde als sausklaar, en ook niet automatisch dat een wand klaar is voor een perfect strak renovliesresultaat.

De ene nieuwbouwwand heeft na oplevering nauwelijks voorbereiding nodig. Bij een andere woning zijn eerst meerdere werkzaamheden nodig om de gewenste kwaliteit te bereiken.

Dat kan bestaan uit het vullen van naden, sleuven, diepe voegen en beschadigingen, het verwijderen of vlak maken van betonpitten en pukkels, het egaliseren met dunpleister en het schuren van de ondergrond.

Het doel is uiteindelijk niet alleen een wand waarop behang kan worden geplakt, maar een ondergrond die past bij het gewenste eindresultaat.